urlopy pracownicze, urlop macierzyński, urlop wychowawczy, urlop wypoczynkowy, urlop bezpłatny
lupa
A A A

Gazeta Podatkowa nr 60 (1831) z dnia 29.07.2021

Wymiar urlopu macierzyńskiego i rodzicielskiego w razie adopcji dzieci

Pracownica poinformowała pracodawcę, że adoptuje jednocześnie dwoje dzieci w wieku 5 i 8 lat.

1) Ile w takiej sytuacji będzie jej przysługiwało urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego i urlopu rodzicielskiego? Czy przy takim wieku dzieci należy się ojcu urlop ojcowski?

W sytuacji przedstawionej w pytaniu pracownica zostanie tzw. rodzicem adopcyjnym. Będzie więc mogła skorzystać z prawa do urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego oraz z urlopu rodzicielskiego, który może być udzielony w dwóch odrębnych trybach, określonych w art. 1824 i w art. 183 Kodeksu pracy (Dz. U. z 2020 r. poz. 1320).

Pierwszy ze wskazanych przepisów stanowi, że pracownik może złożyć pisemny wniosek o udzielenie mu, bezpośrednio po urlopie na warunkach urlopu macierzyńskiego, urlopu rodzicielskiego w pełnym wymiarze wynikającym z art. 1821a § 1 K.p. Wniosek o urlop musi być złożony nie później niż 21 dni po przyjęciu dziecka na wychowanie i wystąpieniu do sądu opiekuńczego z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie przysposobienia dziecka lub po przyjęciu dziecka na wychowanie jako rodzina zastępcza (z wyjątkiem rodziny zastępczej zawodowej). Przywołana regulacja umożliwia wystąpienie przez rodzica adopcyjnego o udzielenie mu pełnego wymiaru urlopu na prawach urlopu macierzyńskiego i urlopu rodzicielskiego w tzw. trybie z góry.

Drugi ze wskazanych przepisów (art. 183 K.p.) wprowadza możliwość złożenia wniosku o urlop adopcyjny w tzw. trybie z dołu - przez pracownika, który przyjął dziecko na wychowanie i wystąpił do sądu opiekuńczego z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie przysposobienia dziecka lub który przyjął dziecko na wychowanie jako rodzina zastępcza (z wyjątkiem rodziny zastępczej zawodowej). W tym trybie pracownik najpierw składa wniosek o urlop na warunkach urlopu macierzyńskiego, a dopiero później o urlop rodzicielski - w terminie co najmniej 21 dni przed jego rozpoczęciem.

Co ważne, art. 183 K.p. stanowi, że pracownik ma prawo do urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego (a w ślad za nim do urlopu rodzicielskiego) nie dłużej niż do ukończenia przez dziecko 7. roku życia, a w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego, nie dłużej niż do ukończenia 10. roku życia. Takiego ograniczenia co do wieku dziecka nie przewiduje art. 1824 K.p., omówiony na początku odpowiedzi. Trudno jednak uznać, że w przypadku korzystania z urlopu adopcyjnego na podstawie tego przepisu, tj. w trybie z góry, powyższy wymóg nie obowiązuje. Oznaczałoby to bowiem wyraźne zróżnicowanie prawa do adopcyjnego urlopu macierzyńskiego i rodzicielskiego w zależności od wybranego przez pracownika trybu jego udzielenia, co wydaje się niedopuszczalne.

Moim zdaniem, w każdym przypadku udzielenia urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego i urlopu rodzicielskiego (tj. bez względu na podstawę prawną jego przyznania) obowiązuje regulacja, że urlop ten może być udzielony do ukończenia przez dziecko 7. lub, w określonej sytuacji, 10. roku życia (patrz art. 183 § 1 K.p.). To zaś w omawianej sprawie oznacza, że pracownica - przy założeniu, że wobec dziecka w wieku 8 lat nie podjęto decyzji o odroczeniu obowiązku szkolnego - będzie miała prawo do urlopu adopcyjnego na 1 dziecko, w wymiarze 20 tygodni (urlop na prawach urlopu macierzyńskiego) i 32 tygodni (urlop rodzicielski). Jeżeli natomiast wobec dziecka odroczono obowiązek szkolny, wymiar urlopu będzie wynosił odpowiednio: 31 i 34 tygodnie.

Co do urlopu ojcowskiego, to może z niego skorzystać również pracownik, który został ojcem adopcyjnym, pod warunkiem złożenia wniosku o urlop w wymaganym terminie (patrz ramka). Udzielenie urlopu ojcowskiego - jeżeli dziecko ukończyło już 7. rok życia, a nie ukończyło 10. - jest możliwe tylko wtedy, gdy podjęto wobec niego decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego.

Warunki przyznania urlopu ojcowskiego

Zgodnie z art. 1823 K.p. pracownik - ojciec wychowujący dziecko ma prawo do urlopu ojcowskiego w wymiarze 2 tygodni, nie dłużej niż:

- do ukończenia przez dziecko 24. miesiąca życia albo
- do upływu 24 miesięcy od dnia uprawomocnienia się postanowienia orzekającego przysposobienie i nie dłużej niż do ukończenia przez dziecko 7. roku życia, a w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego, nie dłużej niż do ukończenia przez nie 10. roku życia.


2) Czy może ona skorzystać z zasiłku macierzyńskiego po niespełna miesiącu od podjęcia zatrudnienia? Jeśli tak, to przez jaki okres?

Zasiłek macierzyński przysługuje ubezpieczonej, która w okresie ubezpieczenia chorobowego albo w okresie urlopu wychowawczego m.in.:

  • przyjęła na wychowanie dziecko w wieku do 7. roku życia, a w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego - do 10. roku życia, i wystąpiła do sądu opiekuńczego w sprawie jego przysposobienia,
  • przyjęła na wychowanie w ramach rodziny zastępczej, z wyjątkiem rodziny zastępczej zawodowej, dziecko w wieku odpowiednio jak wyżej do 7. lub 10. roku życia.

Tak stanowi art. 29 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1133), zwanej ustawą zasiłkową. Wymiar okresu podlegania ubezpieczeniu chorobowemu nie ma zatem znaczenia dla celów ustalenia prawa do zasiłku macierzyńskiego.

W myśl natomiast art. 29a ust. 1 ustawy zasiłkowej, zasiłek macierzyński przysługuje przez okres ustalony przepisami K.p. jako okres urlopu macierzyńskiego, urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego, urlopu rodzicielskiego oraz urlopu ojcowskiego. Nie ulega przy tym wątpliwości, że w liczbie dzieci przyjętych jednocześnie na wychowanie, od której zależy okres wypłaty zasiłku macierzyńskiego, uwzględnia się dzieci w wieku do ukończenia 7. lub odpowiednio 10. roku życia (przykład).

Przykład

Pracownica po krótkim okresie od podjęcia zatrudnienia przyjęła na wychowanie dwoje dzieci w wieku 5 i 8 lat oraz wystąpiła do sądu z wnioskiem o ich przysposobienie. Ma ona prawo do zasiłku macierzyńskiego przez okres urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego w wymiarze 20 tygodni (140 dni) i urlopu rodzicielskiego (jeśli wystąpi z takim wnioskiem) w wymiarze do 32 tygodni (224 dni), tj. w wymiarze obowiązującym z tytułu przyjęcia na wychowanie jednego dziecka, gdyż tylko jedno dziecko jest w wieku uprawniającym do urlopów.

www.UrlopyPracownicze.pl - Urlopy macierzyński, rodzicielski, ojcowski:

 Chcesz wiedzieć więcej, skorzystaj z Portalu Podatkowo-Księgowego www.gofin.pl
www.KodeksPracy.pl » 
Więcej w zasobach płatnych

Serwis Głównego Księgowego

Gazeta Podatkowa

Terminarz

wrzesień 2021
PN WT ŚR CZ PT SO ND
1
2
3
4
5
6
7
8
9
11
12
13
14
16
17
18
19
21
22
23
24
25
26
28
29
sklep.gofin.pl - RABATY, NAGRODY, PROMOCJE
NEWSLETTERY
Fachowe czasopisma - PoznajProdukty.gofin.pl
KODEKS PRACY, Prawo Pracy
Vademecum Kadrowego - kompleksowo opracowane zagadnienia z prawa pracy

WSKAŹNIKI

Bieżące wskaźniki wraz z archiwum

Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • zapewnienia prawidłowego działania serwisów (utrzymania sesji),

  • analizy statystyk ruchu i reklam w serwisach,

  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia reklam produktów własnych.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o. Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam są partnerzy Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Google Inc, Facebook Inc, Gemius S.A.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora.

  • Dobrowolna zgoda

    Aby móc wyświetlać spersonalizowane reklamy dopasowane do Pani/Pana zainteresowań w związku z odwiedzaniem niniejszego serwisu internetowego partnerzy Wydawnictwa Podatkowego Gofin sp. z o.o. muszą mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych. Udzielenie takiej zgody jest całkowicie dobrowolne (nie ma obowiązku jej udzielenia).

Zgoda

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na przetwarzanie Pani/Pana danych osobowych w związku z możliwością wyświetlenia reklam dopasowanych do Pani/Pana zainteresowań poprzez kliknięcie w przycisk „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody.